zapraszamy do współpracy
Zapraszamy do współpracy
Podróże małe i duże > Karkonosze

Karpacz (Świątynia Wang) – Pielgrzymy – Schronisko PTTK Samotnia (Karkonosze) – przewodnik

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Samotnia (Karkonosze)

Samotnia to jedno z najstarszych i najpiękniej usytuowanych schronisk w Polsce. Otoczone zboczami polodowcowego kotła przegląda się w spokojnych wodach Małego Stawu. Jest to z pewnością idealne miejsce, by odpocząć w trakcie kilkudniowej wędrówki przez Karkonosze, ale może być także celem samym w sobie. To jest propozycja właśnie takiej krótkiej wycieczki do Samotni, podczas której można zwiedzić Świątynię Wang, a kosztem niewielkiego nadłożenia drogi przyjrzeć się także Pielgrzymom. Wszystkich chętnych proszę za mną. Tylko – na Ducha Gór! – proszę nie hałasować!

Pielgrzymy (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)Żółty szlak na słonecznik (Karkonosze)

Informacje praktyczne

Profil wysokościNiebieski szlak do Samotni (Karkonosze)

Szlak: Karpacz (Świątynia Wang) – niebieski – Polana – (możliwość wydłużenia wycieczki: dojście do Pielgrzymów oraz powrót szlakiem żółtym) – niebieski – Schronisko PTTK Samotnia.

Długość trasy: niecałe 4,5 kilometra w jedną stronę

Różnica wysokości: 523 metry.

Suma wysokości podejść: około 540 metrów.

Czas przejścia: około 2 godziny (w jedną stronę, nie licząc dojścia do Pielgrzymów).

Utrudnienia: ze względu na zagrożenie lawinowe w zimie odcinek od Domku Myśliwskiego do Samotni jest zamykany!

Karpacz (480–885 m n.p.m.)

Zapora na Łomnicy (Karpacz)Świątynia Wang (Karpacz)Dziki Wodospad (Karpacz)

Karpacz (niem. Krummhübel), to malowniczo położone około pięciotysięczne miasteczko w powiecie Jeleniogórskim. Leży u stóp Śnieżki, w wąskiej i stromej dolinie Łomnicy, rozciągając się na wysokości od 480 do 885 m n.p.m. Ze względu na atrakcyjną lokalizację i rozbudowaną infrastrukturę turystyczną, stanowi dogodną bazę wypadową w góry, jest więc w pewnym sensie wschodnią bramą Karkonoszy.

Karpacz (Karkonosze) – przewodnik

Wycieczkę rozpoczynamy trochę poniżej Świątyni Wang. Zmotoryzowani mogą zostawić swój wehikuł na jednym z okolicznych płatnych parkingów lub szukać jakiegoś darmowego miejsca nieco niżej. Ci, którzy zawitali do Karpacza na dłużej, mogą oczywiście zostawić samochód w miejscu swojego noclegu, ale będzie się to wiązało z wydłużeniem wędrówki – Karpacz jest dość rozległy, a pokonywanie dłuższych odcinków to często również pokonywanie sporych przewyższeń. Dojście z Karpacza Dolnego może nam zająć godzinę i dłużej, więc planując wycieczkę, trzeba to uwzględnić.

Jeśli przyjedziemy autobusem PKS lub jakimś busem (jeździ ich dużo z Jeleniej Góry) należy wysiąść na przystanku Wang w Karpaczu Górnym. Z ulicy Karkonoskiej wchodzimy na zamkniętą dla ruchu stromą, brukowaną drogę i po góra pięciu minutach jesteśmy pod pięknym drewnianym kościołem. No to zaczynamy. Zwiedzać. Nie spać!

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Jeremi i Dobrawa

Świątynia Wang

Świątynia Wang (Karpacz)Świątynia Wang (Karpacz)

...Wioskę, mającą bardzo ozdobną świątynię, Na podstawie kamiennej z drzewa wystawioną, A zgrabnie na norweski sposób upięknioną, Która połączona z wieżą ganek tam na dole, A wodotrysk przed nimi wyrabia swawole. A gaik ciemnych jodeł, stojących w bliskości, dodaje miejscu temu poważnej całości.Maciej Bogusz Stęczyński

Drewniana Świątynia Wang, czyli Kościół Górski Naszego Zbawiciela, to najciekawsza atrakcja turystyczna Karpacza (uznaje się, że jest to najstarszy drewniany kościół w Polsce). Kościółek został zbudowany na przełomie XII i XIII wieku w norweskiej miejscowości Vang. Skonstruowano go z sosnowych bali bez użycia gwoździ. Gdy w XIX wieku okazał się niewystarczający, by pomieścić tamtejszych parafian, postanowiono część pieniędzy potrzebnych na budowę nowego kościoła pozyskać ze sprzedaży starego.

Z zamiarem wystawienia świątyni w berlińskim muzeum kupił ją król Fryderyk Wilhelm IV. Ostatecznie jednak trafiła do Karpacza, gdzie została odbudowana (większość elementów do Karpacza nie dotarła, lub nie nadawała się do użytku i musiała zostać odtworzona na podstawie rysunków). 28 lipca 1844 roku kościół został uroczyście poświęcony, rozpoczynając działalność parafii ewangelickiej. W 2014 roku na przyświątynnym cmentarzu został pochowany Tadeusz Różewicz.

Świątynia Wang

ul. Na Śnieżkę 8, tel. 75 76 19 228

Czynne: od poniedziałku do soboty w godzinach: 9:00-18:00 (15.04.-31.10.); 9:00-17:00 (01.11.-14.04.) oraz w niedziele od 11:30. Bilety w 2014 roku kosztowały: dorośli 8 zł; uczniowie, studenci, renciści, emeryci 5 zł. Fotografowanie/filmowanie – 5 zł.

Świątynia Wang (Karpacz)Świątynia Wang (Karpacz)Pomnik Łazarza (Karpacz)Świątynia Wang (Karpacz)

Świątynia Wang (897 m n.p.m.) – Rówienka (957 m n.p.m.) – (Stara) Polana (1050-1100 m n.p.m.)

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)

Zaraz przy świątyni znajduje się wejście do Karkonoskiego Parku Narodowego, szlak wkracza do lasu i prowadzi łagodnie pod górę szeroką kamienną drogą. Po około 15 minutach, na niewielkim wypłaszczeniu (Równienka), niebieski szlak łączy się na chwilę z żółtym, by ponownie połączyć się z nim jakiś kilometr dalej. Przechodzimy nad niewielkim potokiem (Wapniak) i wychodzimy na Polanę, gdzie dołącza jeszcze szlak zielony. Jeśli kościół Wang nas nie interesuje, to z centrum Karpacza możemy dojść do tego miejsca właśnie szlakiem zielonym. Po drodze na Polanę mamy widok między innymi na Śnieżkę i Czarny Grzbiet, a także Pielgrzymy. Spacer ze Świątyni Wang do tego miejsca nie powinien nam zająć więcej niż godzinę.

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)

Na Starej Polanie stało niegdyś bardzo popularne schronisko PTTK im. Bronisława Czecha, niestety w 1966 roku całkowicie spłonęło i nie zostało już odbudowane. Jest natomiast drewniany podest z ławeczkami, na których można odpocząć i się posilić. Tutaj też rozchodzą się szlaki, zielony prowadzi na Słonecznik, żółty do Pielgrzymów, a niebieski do Samotni. Jeśli mamy na to czas, warto chyba zboczyć na chwilę z drogi prowadzącej ku naszemu głównemu celowi i zobaczyć przy okazji sięgające 25 metrów wysokości granitowe ostańce.

Polana (Karkonosze)

Opcjonalnie: Polana – Pielgrzymy (1204 m n.p.m.) – Polana

Żółty szlak i Kotki w tle (Karkonosze)Żółty szlak na Pielgrzymy (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)

Idąc z Polany, zaraz na początku wędrówki po prawej stronie od szlaku zobaczymy niewielką grupę skałek zwaną Kotkami. Później ścieżka zakręca w lewo i chowa się w lesie. Niecały kilometr dalej, na wysokości 1204 m n.p.m. wznoszą się Pielgrzymy, ponoć największa taka formacja granitowych skał w Karkonoszach. Składa się ona z trzech dużych grup skalnych i kilku mniejszych, a najwyższe ostańce mają do 25 metrów wysokości. Najwyraźniej komuś, kto dawno temu nadał im taką nazwę, z daleka skojarzyły się z pielgrzymującymi wędrowcami, być może dlatego, że Śnieżka od wieków jest popularnym celem pątników.

Do skałek dojdziemy żółtym szlakiem w około 20–25 minut, więc na ten dodatkowy punkt programu wypada sobie zarezerwować przynajmniej godzinę, ale na pewno znajdą się tacy, którzy spędzą w towarzystwie Pielgrzymów więcej czasu i nie odmówią sobie przyjemności wdrapania się któremuś na ramiona.

Żółty szlak na Słonecznik (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)
Pielgrzymy (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)Pielgrzymy (Karkonosze)
Pielgrzymy (Karkonosze)Żółty szlak na słonecznik (Karkonosze)

Polana – Domek Myśliwski – Samotnia (1195 m n.p.m.)

Niebieski szlak z Polany nadal prowadzi nas łagodnie pod górę brukowaną szeroką drogą. Po niecałym kilometrze marszu mijamy Kozi Mostek, a zaraz za nim odbijamy w prawo na kamienistą leśną ścieżkę, która zaprowadzi nas do Kotła Małego Stawu. Ale uwaga! Zimą z powodu zagrożenia lawinowego ten odcinek szlaku jest zamknięty. Wówczas należy iść dalej szeroką drogą, a na rozstaju po około 15–20 minutach skręcić w prawo.

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Śnieżka (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)
Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)
Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)

W sezonie zdecydowanie lepszym wyjściem będzie wędrówka przez las. Po kilkunastu minutach mijamy stojący nad Łomnicą Domek Myśliwski. Powstał on w 1924 roku i jak sama nazwa wskazuje, służył myśliwym przyjeżdżającym tutaj na polowania (choć wtedy nazywał się Św. Leonard nad Małym Stawem).

Wychodzimy z lasu u podnóża Srebrnego Upłazu. Szlak prowadzi nas obok rumowiska robiących wrażenie ogromnych głazów. Po prawej stronie, ponad naszymi głowami, wznoszą się budzące respekt skaliste ściany kotła, przekraczamy wypływającą z Małego Stawu Łomnicę i wychodzimy prosto na schronisko. Piękne miejsce! Wędrówka z Polany do Samotni zajmie nam około 40–60 minut.

Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)Niebieski szlak do Samotni (Karkonosze)

Samotnia – Schronisko PTTK im. Waldemara Siemaszki (1195 m n.p.m.)

Samotnia (Karkonosze)Samotnia (Karkonosze)Samotnia (Karkonosze)Samotnia (Karkonosze)Samotnia (Karkonosze)

Samotnia to jedno z najstarszych schronisk w Polsce. Pierwsze informacje o budzie1 nad Małym Stawem pochodzą z 1670 roku (zapewne istniała już wcześniej i stała nieco powyżej dzisiejszego schroniska). Miał tutaj wtedy mieszkać strażnik pilnujący hodowanych w stawie pstrągów.

Wraz ze wzrostem ruchu turystycznego w drugiej połowie XIX wieku, wzrastało również zapotrzebowanie na miejsca noclegowe w górach. Turystom proponowano często noclegi w prowizorycznych komórkach lub na strychach, a warunki niczym nie przypominały dzisiejszych schronisk. W 1891 roku budynek wraz ze stadem bydła kupił Henryk Richter. Nowy właściciel stworzył na poddaszu dwie sale noclegowe i wybudował drogę. Budynek, który do tej pory służył przede wszystkim jako dom pasterza, stał się prawdziwym schroniskiem nastawionym na działalność usługową.

Później miały miejsce jeszcze dwie znaczne przebudowy schroniska: w latach 1922–23 oraz w roku 1934. Podczas tej ostatniej dobudowano północne skrzydło i tym samym nadano późniejszej Samotni (ta nazwa zaczęła funkcjonować dopiero po wojnie) dzisiejszy kształt.

13 czerwca 1966 roku kierownikiem Samotni został Waldemar Siemaszko, który wraz z żoną zmodernizował schronisko i wprowadził niepowtarzalną, legendarną wręcz atmosferę. Wybudowano biologiczną oczyszczalnię ścieków (pierwszą w Sudetach), zmodernizowano centralne ogrzewanie, wygospodarowano pomieszczenie na samoobsługową narciarnię (prawdopodobnie w 1973 roku jedyną taką w Polsce). Organizowano przeglądy filmów, zdjęć, konkursy narciarskie, a nawet zawody dla płetwonurków. Samotnia stała się jednym z najczęściej nagradzanych schronisk, a dla wielu wędrowców czymś znacznie więcej. 10 lutego 1994 roku Waldemar Siemaszko zginął w wypadku, od tego czasu schronisko prowadzą jego żona i córka.

Zapewne nie bez znaczenia jest także atrakcyjne położenie schroniska, które przycupnęło sobie cicho nad taflą Małego Stawu. Mały Stawy może i jest mały (niecałe 3 ha powierzchni i 7,3 m w najgłębszym miejscu), ale i tak jest drugi co do wielkości w Karkonoszach. Wypełnia dno polodowcowego kotła, którego strome skały osiągają 200 metrów wysokości. Wielu twierdzi, że to jedno z najpiękniejszych miejsc w Karkonoszach.

Mamy stąd kilka wariantów powrotu. Możemy na przykład (zamiast wracać tą samą drogą), podejść do Strzechy Akademickiej (około 15 minut) i stamtąd zejść do Karpacza żółtym szlakiem pod Biały Jar (około 80 minut). Powrót pod Kościółek Wang tym samym szlakiem, którym przyszliśmy, zabierze około 70 minut.

Witold Wieszczek
  1. Szacuje się, że na przełomie XVIII i XIX wieku w Karkonoszach było około 2–2,5 tysiąca bud – tak zwyczajowo określano tutaj proste górskie chaty, które służyły pasterzom, a z czasem również turystom.

Najpopularniejsze Podróże małe i dużeAlbania, najczęściej zadawane pytania – przewodnikKsamil / Εξαμίλια (Albania) – Raj na ziemi – przewodnikKłodzko i Kotlina KłodzkaPalenica Białczańska – Wodogrzmoty Mickiewicza – Morskie Oko (Tatry) – przewodnikWisła Czarne – Kaskady Rodła – Barania Góra – Przysłop – Wisła Czarne (Beskid Śląski) – przewodnik
Najwyżej oceniane Podróże małe i dużeKrzywy zaolziański Kościół św. Piotra z Alkantary, Karwina (Czechy)Palenica Białczańska – Morskie Oko – Szpiglasowy Wierch – Dolina Pięciu Stawów Polskich – przewodnik (Tatry)Łysa Góra (Góry Świętokrzyskie)Karnawał w OsloŚwiątynia Lotosu (Delhi)
PrzewodnikiAlbaniaNepalPolskaRumunia
Najpopularniejsze zdjęcie w dzialePlaża w Ksamil (Albania)Najwyżej oceniane:Piran
Oceń zamieszczony obok artykuł.(Uwaga! Warto wcześniej się zalogować ponieważ głosy zarejestrowanych czytelników mają większą wagę.)
Login (jak do forum): Hasło (jak do forum): zapamiętaj mnie
Minister kazał, więc uprzejmie informujemy, że nasze strony wykorzystują pliki cookies (ciasteczka) i inne dziwne technologie m.in. w celach statystycznych. Jeśli Ci to przeszkadza, możesz je zablokować, zmieniając ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w artykule: Pliki cookies (ciasteczka) i podobne technologie.