Warszawa zawdzięcza swą nazwę rycerzowi z rodu Rawów o imieniu Warsz, właścicielowi wsi istniejącej od XII/XIII wieku, na terenie obecnego Mariensztatu. W 1526r. Warszawa, poważny już ośrodek miejski w skali Mazowsza, zostaje przyłączona do Korony. W 1569 r., na sejmie obradującym w Lublinie, postanowiono, że odtąd Warszawa będzie stałą siedzibą sejmów walnych Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego, a od 1573 r. także miejscem elekcji królów polskich.

Po powstaniu Rzeczypospolitej Obojga Narodów Kraków znalazł się na uboczu wielkiego państwa. W 1595 roku na Wawelu miał miejsce pożar zaprószony podczas eksperymentu alchemicznego. Rok później król Zygmunt III Waza rozpoczął przeprowadzkę dworu królewskiego do Warszawy, która leżała mniej więcej w połowie drogi między stolicami Korony i Litwy, była też bliżej Szwecji. Jednak aż do III rozbioru Polski w 1795 r. oficjalną stolicą Rzeczypospolitej pozostawał Kraków. Do Warszawy Stolicę Polski przeniesiono dopiero po II Wojnie Światowej.