Podróże małe i duże

Nesebar/Nesseber (bułg. Несебър) – Czarna perła (Bułgaria)

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

Bułgarskie wybrzeże nigdy nie zazna spokoju. Niegdyś najeżdżane przez Traków, Greków, Rzymian, Bizantyjczyków i Turków, dziś nękane przez siejących spustoszenie turystów, przybywających tam w celach cokolwiek bardziej pokojowych i zostawiających na osłodę poirytowanym Bułgarom może nie worki, ale spore ilości pieniędzy. I ja tam byłam, worka może nie zostawiłam, bom studentka uboga, ale swoje widziałam.

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

Nesebar/Nesseber/Nesebur/Nesebyr (bułg. Несебър) miasto w obwodzie Burgas, w Bułgarii, liczące 10 194 mieszkańców. Podzielone na nowe i stare miasto, które jest położone na niewielkim półwyspie u wybrzeży Morza Czarnego. Wjeżdżając do starego Nesebyru po prawej stronie mijamy młyn, a potem figurę św. Mikołaja, patrona tutejszych rybaków Stary Nesebyr jest od 1956 rezerwatem architektonicznym i archeologicznym, a od 1983 został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO. Miasto zostało założone ok. 1000 lat przed Chrystusem przez Traków, których Bułgarzy uważają za swoich przodków, a zarazem protoplastów ludów europejskich. Herodot pisał o nich: "liczyły więcej ludzi niż jakikolwiek inny kraj na świecie, z wyjątkiem Indii". Był to lud wojowniczy, biegły w łucznictwie i jeździectwie, poligamiczny, seksualnie swobodny (przynajmniej niektóre plemiona), praktykujący kult boga wina, śpiewu i rozpusty Dionizosa i bóstw z nim związanych. Tracy Nesebar nazywali Menambria, czyli „Miasto Menasa” (króla trackiego). Podczas wykopalisk archeolodzy odnaleźli tu ślady zabudowań, ceramikę i kamienne kotwice pochodzące z późnej epoki brązu i wczesnej epoki żelaza. Plan, materiały i technikę wznoszenia obiektów datuje się na czas wcześniejszy niż przybycie greckich kolonistów u schyłku VI w. p.n.e.

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

Po 510 r. p.n.e., gdy napływ osadników z doryckich państw-miast był najsilniejszy, czego efektem było uformowanie się nowej populacji miasta, pojawiła się nowa grecka nazwa Mesambria. Mury obronne polis wzniesiono w V-VI w. p.n.e. na litej skale. Dziś sięgają one 4-7 m głębokości z trzech stron półwyspu. Miasto zbudowano na tarasach podstemplowanych wzmacniającymi konstrukcję murami przyporowymi z ciosów kamiennych. Zachowała się także część fortyfikacji trackich w porcie od północnego zachodu. Odnaleziono tam też świątynię Zeusa. W innej części miasta odnaleziono także kościół Apollina, boga, któremu Grecy ze względu na jego szerokie kompetencje (opiekun muz, patron artystów, bóg piękna, światła, muzyki i prawdy) często stawiali świątynie. Rzuty odsłoniętych zabudowań wskazują na ortogonalny (prostopadły) układ ulic miasta z akweduktem (pochodzącym z V w. p.n.e.), agorą otoczoną portykami, świątyniami, teatrem, gimnazjum i innymi obiektami użyteczności publicznej. Usytuowanie Mesambrii i flota przez nią utrzymywana były czynnikami, dzięki którym miasto szybko stało się jednym z najzamożniejszych ośrodków handlowych. Mesambria bogaciła się także pośrednicząc w wymianie pomiędzy plemionami trackimi a greckimi polis.

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

W I w. p.n.e. na Bałkany dotarli Rzymianie. Aby nie podzielić losów pobliskiej Apollonii (dzisiejszy Sozopol) i uniknąć zniszczenia, spalenia i złupienia, mieszkańcy przekazali klucze do bram miasta rzymskiemu dowódcy Lucullusowi. Tym samym miasto wcielone zostało do Cesarstwa Rzymskiego. Jego nazwę zmieniono na Mesembria, a później na Mesemwria. W nowej sytuacji politycznej miasto było odizolowane od głównych szlaków handlowych. Odzyskało swe strategiczne dla handlu znaczenie dopiero po rozpadzie cesarstwa na części rzymską i bizantyjską (395 r.), stając się "Złotym Mostem" pomiędzy Wschodem a Zachodem. Mesemwrię ponownie otoczono silnymi obwarowaniami. Jednak najwspanialszymi pamiątkami wczesnego okresu bizantyńskiego (V-VI w. n.e.) pozostają tutejsze bazyliki. Miasto osiągnęło metropolitalny charakter z początkiem VI w., wraz z powstawaniem wielu cerkwi fundowanych przez kupców i tutejszych dostojników.  Zaczęły też napływać bezcenne dzieła sztuki, kosztowne tkaniny, naczynia, wyroby rzemieślnicze i wspaniałe okręty (a to wszystko zobaczyć można w tamtejszym muzeum archeologicznym).

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

Na obszarze około pół tysiąca metrów kwadratowych znajdowało się ponad pięćdziesiąt cerkwi. Najstarsza z zachowanych pochodzi z XI w. Świątynie budowano w charakterystyczny sposób, przeplatając pas białych wapiennych bloków pasem czerwonych cegieł, do tego łuki i zdobienia w tej samej biało-czerwonej kolorystyce, tu i ówdzie turkusowe ceramiczne wstawki. Bywa, że w murze lub w podłodze tkwi "obce ciało": kamień z inskrypcją bądź kawałek marmurowej kolumny z greckiej budowli, starszej o kilkaset lat. Mimo podobieństw każda świątynia jest inna: wnętrze cerkwi Zbawiciela pokrywają freski, w Świętej Bogurodzicy możemy zobaczyć przepiękne ikony, a w św. Janie mające poprawiać akustykę gliniane garnki wbudowane w ściany. Obecnie na „kościelnym” półwyspie czynna jest tylko jedna cerkiew pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

Nesebar (Bułgaria)Nesebar (Bułgaria)

Warto też zwrócić uwagę na ciekawy sposób stawiania tamtejszych domów (podobne możemy zobaczyć w Sozopolu). Murowany parter, w którym trzymano sieci rybackie, latem służył za spiżarnię, na górze, nieco większa od części murowanej, drewniana nadbudówka, gdzie mieszkano. Najstarsze domy pochodzą z XVIII i nesebarczycy mieszkają w nich do dziś.

Na drzwiach, płotach, bramach możemy zobaczyć, niezwykłe dla osób wychowanych tradycji rzymskokatolickiej, nekrologi. Są często kolorowe, znajduję się na nich zdjęcia tych, którzy odeszli (często przedstawiające ich w sytuacjach codziennych, na łodzi, uśmiechniętych, zupełnie „niegrobowe”). Wiesza się je nie tylko przed pogrzebem, by poinformować rodzinę i przyjaciół o ceremonii, ale też w każdą rocznicę (widziałam takie informujące o nabożeństwach w 25 rocznicę śmierci). Dla chrześcijan wschodnich pamięć o zmarłych jest niezwykle ważna.

Bułgaria to turystyczny raj. Przemili tubylcy, piękne plaże, niezwykłe zabytki i niskie ceny. Dla Polaków sentymentalna kraina do której przybywali z misją rozpowszechniania na dzikim wschodzie zbawiennego dla skór jasnych i ciemnych kremu Nivea. Warta wszystkiego – zobaczenia, zdobycia, zostawienia worka złota.

Nesebar (Bułgaria)Cerkiew Chrystusa Pankratora, Nesebar (Bułgaria)
Katarzyna Smyczek
PodróżeKulturaMuzykaHistoriaFelietonyPaństwo, polityka, społeczeństwoPowieści i opowiadaniaKącik poezjiRecenzjeWielkie żarcieKomiks
PrzewodnikiAlbaniaNepalPolskaRumunia
Najpopularniejsze Podróże małe i dużeAlbania, najczęściej zadawane pytania – przewodnikKsamil / Εξαμίλια (Albania) – Raj na ziemi – przewodnikPalenica Białczańska – Wodogrzmoty Mickiewicza – Morskie Oko (Tatry) – przewodnikWisła Czarne – Kaskady Rodła – Barania Góra – Przysłop – Wisła Czarne (Beskid Śląski) – przewodnikKłodzko i Kotlina Kłodzka
Najwyżej oceniane Podróże małe i dużeKrzywy zaolziański Kościół św. Piotra z Alkantary, Karwina (Czechy)Palenica Białczańska – Morskie Oko – Szpiglasowy Wierch – Dolina Pięciu Stawów Polskich – przewodnik (Tatry)Łysa Góra (Góry Świętokrzyskie)Kościoły romańskie w Kolonii (Niemcy) – przewodnikKarnawał w Oslo
Oceń zamieszczony obok artykuł.
Minister kazał, więc uprzejmie informujemy, że nasze strony wykorzystują pliki cookies (ciasteczka) i inne dziwne technologie m.in. w celach statystycznych. Jeśli Ci to przeszkadza, możesz je zablokować, zmieniając ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w artykule: Pliki cookies (ciasteczka) i podobne technologie.