Język ukraiński > Spotkania z Ukrainą

Українець - це пісня!

Ukrainiec jest pieśnią! - zwykł mawiać jeden z moich ukraińskich wykładowców. Muzykalność jest uważana za narodową cechę Ukraińców. Wiąże się z bogatą historią ukraińskiej muzyki. Na terenach obecnego Czernihowa kijowscy archeolodzy odkryli instrumenty z kości mamuta, datowane na 20 tysięcy lat!

Kolejnym dowodem na upodobanie do muzyki są zachowane do dziś XI-wieczne freski, przedstawiające muzyków grających na różnego rodzaju instrumentach: dętych, strunowych i perkusyjnych. Obejrzeć je można w Soborze Mądrości Bożej w Kijowie.

Początkowo śpiew, recytacja i akompaniament pełniły funkcje obrzędowe, modlitewne, miały odstraszać siły nieczyste. Z obrzędów tych wykształciły się różne rodzaje pieśni: liryczne, historyczne, żołnierskie, obrzędowe – związane z kalendarzem, tak zwane веснянки [wesnianky] – pieśni o tematyce wiosennej, przyrodzie, zawierające prośbę o urodzaj; колядки i шедрівки [koliadky, szczedriwky] - pieśni zimowe, opowiadające o Bożym Narodzeniu i Nowym Roku. Z obrzędów wykształciły się także ukraińskie dumki.

Zajmują one szczególne miejsce w ukraińskiej kulturze, są swoistym symbolem narodowym. Od około XV – XVI wieku dumki wykonywane były przy akompaniamencie kobzy lub bandury, a wykonawców nazywano kobziarzami. W tych czasach na Ukrainie słabo rozwinięte były literatura i piśmiennictwo, toteż kobziarze byli podstawowym źródłem przekazu wiedzy historycznej. Szerzyli oni chwałę Rusi Kijowskiej, sławili wyprawy kozackie i zwycięskie bitwy, przekazywali podstawowe wartości chrześcijańskie. Ponadto podtrzymywali tradycję i kulturę ukraińską. Cieszyli się ogromnym poważaniem i szacunkiem.

Oto, co w XVII wieku pisał o kobziarzach Paweł z Aleppo, arabski prawosławny duchowny: Śpiew kobziarzy cieszy duszę i uwalnia od trosk; jest tak ujmujący, gdyż płynie prosto z serca; pieśni zaś są tak przyjemne dla ucha, bo śpiewane z oddaniem i uczuciem. Postać kobziarza z instrumentem siedzącego pod drzewem wciąż jest niezwykle charakterystyczna; mówi się, że każdy Ukrainiec mający zdolności plastyczne przynajmniej raz w życiu namalował ten obrazek.

Ukraińskimi narodowymi instrumentami są, poza strunowymi kobzą i bandurą, także lira korbowa, trombita (huculski instrument dęty, którego długość sięga do czterech metrów), cymabały oraz sopiłka (rodzaj fletu).

Interesujące jest ukraińskie przywiązanie do tradycji muzycznych - wpływy muzyki ludowej wciąż wyraźnie widoczne są w muzyce współczesnej. Jedną z najbardziej znanych na świecie ukraińskich piosenek jest Czerwona Ruta, napisana w 1968 roku przez 19-letniego Wołodymyra Iwasiuka. Słowa piosenki oparte są na legendzie związanej z nocą Kupały. Tej nocy dziewczęta szukały czerwonego kwiatu ruty – rośliny, która zazwyczaj kwitnie na żółto. Znalezienie takiego kwiatu miało zapewnić szczęście w miłości. Słowa piosenki zaś głoszą: „ Nie szukaj wieczorami czerwonej ruty, jesteś dla mnie jedyną, uwierz.” Wołodymyr Iwasiuk współpracował także z zespołem Smericzka, z którym zdobył ogromną popularność. Zespół czerpał inspiracje, co ciekawe, zarówno z muzyki zespołu The Beatles, jak i ukraińskiego folkloru. Iwasiuk w swoim krótkim, trzydziestoletnim życiu napisał około stu sześćdziesięciu utworów. Przyczyny jego przedwczesnej śmierci w 1979 roku nie są znane. Było to zabójstwo upozorowane na samobójstwo.

Aby wyświetlić obiekt zainstaluj wtyczkę: Adobe Flash Player

Wśród tworzących obecnie, wpływy pieśni ludowych widoczne są między innymi u zespołów takich jak Haydamaky, The Ukrainians, Wopli Widopliasowa, Braty Hadjukiny, Tik, Flyzzza czy nawet u rockowej grupy Płacz Jeremii, która nagrała płytę z partyzanckimi i ludowymi pieśniami w rockowej aranżacji.

Można powiedzieć, że jeśli Ukrainiec zaczyna komponować, to, nawet jeśli nie jest to jego nadrzędnym celem, folklor i tradycja i tak przemkną się w najdrobniejszej choćby i najbardziej niepozornej nutce czy synkopce... I chwała im za to! Dzięki temu muzyka ukraińska jest tak bardzo barwna i... ukraińska :).

Zapraszam do odwiedzenia:

Baza ukraińskich pieśni i piosenek

Internetowe radio ukraińskie

Strona kobziarzy

Oficjalna strona zespołu Okean Elzy

Dominika Szubańska
PodróżeKulturaMuzykaHistoriaFelietonyPaństwo, polityka, społeczeństwoPowieści i opowiadaniaKącik poezjiRecenzjeWielkie żarcieKomiks
PrzewodnikiAlbaniaNepalPolskaRumunia
Najpopularniejsze Język ukraińskiGórale Wschodnich Karpat cz. II – BojkowieGórale Wschodnich Karpat cz. I – HuculiGórale Wschodnich Karpat cz. III – ŁemkowieKilka słów o literaturze ukraińskiej, cz. II Розмовляєш українською?
Najwyżej oceniane Język ukraińskiРозмовляєш українською?Górale Wschodnich Karpat cz. III – ŁemkowieGórale Wschodnich Karpat cz. I – HuculiGórale Wschodnich Karpat cz. II – BojkowieZaporoże / Запоріжжя
Oceń zamieszczony obok artykuł.
Minister kazał, więc uprzejmie informujemy, że nasze strony wykorzystują pliki cookies (ciasteczka) i inne dziwne technologie m.in. w celach statystycznych. Jeśli Ci to przeszkadza, możesz je zablokować, zmieniając ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w artykule: Pliki cookies (ciasteczka) i podobne technologie.