zapraszamy do współpracy
Zapraszamy do współpracy
Podróże małe i duże > Nepal – przewodnik

Bhaktapur / भक्तपुर / Bhadgaon (Nepal) – przewodnik

Bhaktapur (Nepal)Fifty-Five Windows Palace, Bhaktapur (Nepal)

Bhaktapur / भक्तपुर / Bhadgaon – to piękne, stare miasto o niepowtarzalnym klimacie, łączące w sobie bogactwo unikalnych zabytków z czasów, gdy było stolicą królestwa, ze spokojem zawdzięczanym dzisiejszemu położeniu – nieco na uboczu od wielkiego i głośnego Katmandu. Wciąż żywa jest tu newarska kultura i tradycja, a w otoczeniu pięknej architektury powoli toczy się codzienne życie. W przeciwieństwie do olbrzymiego i uprzemysłowionego Katmandu, w rolniczym Bhaktapurze czas zdaje się stać w miejscu. Jest mniej ludzi, nie ma tak nasilonego ruchu pojazdów mechanicznych, jest ciszej. Na głównych placach trwa właśnie suszenie ryżu. Przy użyciu odrobiny wyobraźni można przenieść się w czasie i zobaczyć jak wyglądał Bhaktapur 100 lat temu.

Za wejście na teren starówki turysta musi uiścić dość wysoką opłatę, ale miłośnicy Nepalu nie powinni wydatku pożałować, zwłaszcza że wpływy w całości przeznaczane są na restaurację tutejszych zabytków. W 1979 roku, ze względu na swoje walory, średniowieczna starówka Bhaktapuru, wraz z sześcioma innymi miejscami w Dolinie Katmandu, została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Kamieniarz, Bhaktapur (Nepal)Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)Rzeźnik, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)

UWAGA! Wszystkich, którzy odwiedzali Nepal albo planują w najbliższym czasie się do tego kraju wybrać, serdecznie zapraszamy do współtworzenia tego przewodnika. Można w tej sprawie pisać na adres redakcji redakcja@libertas.pl.

Dojazd do Bhaktapuru i opłata za wstęp

Dworzec autobusowy, Kathmandu (Nepal)Taumadhi Square, Bhaktapur (Nepal)

Bhaktapur położony jest około 12 kilometrów na wschód od Katmandu i łatwo można do niego dojechać autobusem lub busem. Oczywiście nie ma żadnych rozkładów jazdy, trzeba po prostu przyjść na dworzec autobusowy w Katmandu i znaleźć odpowiedni wehikuł. Jeżdżą na tyle często, że nie powinniśmy zbyt długo czekać, a opłata jest symboliczna (w roku 2011 płaciliśmy 35 rupii od osoby). Oczywiście można też dojechać tutaj taksówką, ale to będzie już wydatek rzędu 700–1000 Rs.

Za przywilej zwiedzenia starego miasta turysta musi całkiem sporo zapłacić. Koszt biletu to aż 1100 Rs. (20111), czyli więcej niż płaciliśmy za trzyosobowy pokój w centrum Katmandu. Na pocieszenie pozostaje to, że dzięki tym opłatom Bhaktapur jest sprzątany i odnawiany, a w związku z tym zwiedzanie jest przyjemniejsze. Ponoć niedawno właśnie z tych pieniędzy gruntownie odnowiono Pałac Pięćdziesięciu Pięciu Okien. Osoby, które chcą spędzić w mieście więcej niż jeden dzień, muszą to zaznaczyć przy bramie. Do wydania przepustki wielodniowej potrzebne są zdjęcie i paszport.

Historia

Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)
Bhaktapur (Nepal)Dzieciaki z Bhaktapuru (Nepal)

Za panowania dynastii Licchavi, około VII wieku, w miejscu dzisiejszego Bhaktapuru istniała zaledwie niewielka wioska zwana Khoprn. Dopiero król Anand Dev Malla w połowie XII wieku przemienił ją w prężne i kwitnące miasto. Położenie na ważnym szlaku handlowym pomiędzy Indiami a Tybetem było źródłem stałego dopływu pieniędzy, co przekładało się na bardzo intensywny rozwój.

W XV wieku granice swojego państwa mocno rozszerzył król Yaksha Malla, ten sam, który w roku 1455 zbudował Mul Chok – najstarszą istniejącą do dzisiaj część pałacu w Bhaktapurze. Po śmierci króla w 1482 roku, podobnie jak niecałe sto lat wcześniej, królestwem wspólnie próbowali rządzić synowie zmarłego, tym razem jednak skończyło się to wojną domową, a ostatecznie podziałem na trzy niezależne małe państewka ze stolicami w Bhaktapurze, Kathmandu i Patanie.

Kto wie, może właśnie temu podziałowi trzy stolice zawdzięczają bogactwo swojego kulturalnego dziedzictwa, bo kolejni władcy z dynastii Mallów zdawali się rywalizować ze sobą nie tyle militarnie, ile na polu architektury i sztuki. Pod tym względem największe zasługi dla Bhaktapuru miał jego najsłynniejszy – panujący w latach 1696–1722 – król Bhupatindra Malla, który zbudował między innymi Pałac Pięćdziesięciu Pięciu Okien. Dzisiaj spogląda na niego z okazałej kolumny stojącej zaraz przed Złotą Bramą.

Bhaktapur (Nepal)Barahi Temple, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)

Layaku (Durbar Square w Bhaktapurze)

Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)

Bhaktapur jest jedną z trzech stolic byłych królestw Doliny Katmandu i, podobnie jak pozostałe, może się pochwalić okazałym pałacem oraz przylegającym do niego Placem Królewskim (Durbar Square) – bogatym w świątynie swoistym centrum miasta. Podobnie jak w przypadku pozostałych miast królewskich doliny Katmandu to właśnie tutaj znajduje się większość najcenniejszych zabytków, choć trzęsienie ziemi w 1934 roku bardzo wiele z nich bezpowrotnie zniszczyło (według niektórych szacunków około ⅓ zabytków w Bhaktapurze zniknęła wtedy z mapy miasta). Pewnie to właśnie dlatego na Placu jest wyraźnie więcej wolnej przestrzeni w porównaniu z Placem Królewskim w Katmandu.

Poza słynnym 55-okiennym pałacem króla zobaczymy tu także pagody, śikhary, rzeźby, dzwony czy unikalną w skali światowej Złotą Bramę. Jak zwykle wszystko misternie wykonane i bogato zdobione. Nie ma chyba kawałka drewna czy kamienia, który nie byłby wykończony jakimś interesującym detalem, czaszką, kwiatkiem czy wizerunkiem ludzi kopulujących pod czujnym okiem bóstwa. Jest to z pewnością jedno z najładniejszych pod względem architektonicznym miejsc w Nepalu.

Co ciekawe, niegdyś najważniejszy plac miasta znajdował się bardziej na wschód, najpierw był to plac Dattatreya, później Taumadhi, który do dziś jest miejscem, gdzie odbywa się wielu ważnych uroczystości. Layaku, czyli Bhaktapurski Durbar Square, zyskał na znaczeniu dopiero za sprawą wspomnianego już wcześniej króla Bupathindry mniej więcej na początku XVIII wieku.

Lwia Brama

West Gate, Bhaktapur (Nepal)

Od zachodu na Plac Królewski możemy wejść przez białą bramę. Zaraz za nią, po lewej stronie leżą dwa kamienne lwy, za którymi znajduje się datowana na rok 1696 Lwia Brama. Jej filary przyozdabiają dwie cenne rzeźby z 1701 roku: przerażający, dwunastoręki Bhairawa i kto wie czy nie straszniejsza, na pewno posiadająca więcej rąk (aż 18!) bogini Durga. Oboje strzegli wejścia do nieistniejącej już części pałacu, obecnie są bezrobotni. Jak na ironię, podobno twórca tych wielorękich rzeźb został z rozkazu króla po zakończeniu pracy swoich dłoni pozbawiony! To na wszelki wypadek, by nie przyszło mu do głowy, by tworzyć swoje arcydzieła dla jakiegoś innego władcy. Zaiste walka pomiędzy stolicami Doliny Katmandu o prymat w dziedzinie kultury musiała być bardzo zacięta.

Świątynia Kriszny (Gopi Nath Temple)

Rameshwar Temple & Gopi Nath Temple, Bhaktapur (Nepal)

Naprzeciwko Lwiej Bramy znajduje się grupa czterech świątyń (Char Dham) reprezentujących cztery święte dla hindusów miejsca w Indiach. Zostały one zbudowane przez króla Yakshę Mallę w 1451 roku dla tych, którzy np. z powodów zdrowotnych lub finansowych nie mogą się udać na pielgrzymkę za granicę. W porównaniu jednak z miejscami, które mają reprezentować, świątynie te przedstawiają się dość skromnie. Największa z nich to Świątynia Kriszny (Gopi Nath Temple), trudna do przeoczenia dwupoziomowa pagoda. Przed nią na niewysokiej kolumnie przysiadł Garuda, wierzchowiec Wisznu, którego Kriszna jest awatarem.

Świątynia Sziwy (Rameshwar Temple)

Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)

Parę metrów dalej, po prawej stronie stoi Świątynia Sziwy (Rameshwar Temple). Jest to zbudowana z cegieł ciekawa śikhara z czterema małymi otwartymi przedsionkami, w środku której mieści się śiwalinga.

Narodowa Galeria Sztuki (National Art Gallery)

National Art Gallery, Bhaktapur (Nepal)

Przed nami Plac Królewski, a po lewej stronie jego najbardziej okazała budowla – pałac. Jego zachodnie skrzydło – Malati Chowk – zostało wybudowane przez Bhupatindrę Mallę w roku 1707, obecnie mieści się tu Narodowa Galeria Sztuki, w której można zobaczyć między innymi stare obrazy i manuskrypty. Wejścia do galerii strzegą cztery rzeźby: dwa lwy, Hanuman – bóg-małpa – i posiadający głowę lwa Narasimha – inkarnacja boga Wisznu. Rzeźby pochodzą z przełomu XVII i XVIII wieku.

Kolumna Króla Bhupatindry Malli

Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)

Na wprost przed nami, na bogato zdobionej kolumnie spoczywa pozłacany posąg najsłynniejszego króla Bhaktapuru – Bhupatindry Malli. Kolumna, bardzo przypominająca te znajdujące się w Katmandu i w Patanie, powstała w roku 1699. Król siedzi spokojnie z rękami złożonymi w modlitwie i spogląda na swój pałac.

Złota Brama (Sun Dhoka)

The Golden Gate, Bhaktapur (Nepal)

Na dziedziniec Pałacu Pięćdziesięciu Pięciu Okien wchodzimy przez Złotą Bramę (Sun Dhoka), wykonaną w połowie XVIII wieku ze złoconego brązu. Jest ona uznawana za najpiękniejszą i najbardziej bogato zdobioną bramę tego typu na całym świecie. Brama jest zwieńczona figurkami bogini Kali i Garudy oraz ozdobiona wizerunkami wielu mitycznych stworzeń. Jej budowa została rozpoczęta przez króla Bhupatindrę, ale dokończył ją dopiero król Ranjit Malla w roku 1754.

Pałac Pięćdziesięciu Pięciu Okien (Nyanyapa Jhya)

Fifty-Five Windows Palace, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Royal Bath, Bhaktapur (Nepal)

Po wschodniej stronie Złotej Bramy stoi Pałac Pięćdziesięciu Pięciu Okien (Nyanyapa Jhya). Jego budowę rozpoczęto za panowania króla Yaksha Malli w roku 1427, ale dzisiejszy wygląd nadał mu król Bhupatindra Malla, który w XVII wieku znacznie pałac przebudował. Nie liczyłem, ale – jeśli wierzyć nazwie – ten zbudowany z cegły i drewna okazały budynek posiada 55 pięknie rzeźbionych drewnianych okien, które już same w sobie są dziełem sztuki.

Po przejściu przez Złotą Bramę możemy dojść na Sundari Ćauk (Sundari Chowk). Jest to dziedziniec, na którym znajduje się basen do rytualnych kąpieli królów Bhaktapuru. Ze środka zbiornika wyrasta kolumna zakończona rzeźbą świętego węża. Na kolejne dziedzińce, między innymi na powstały w XIV wieku Mul Chowk – najstarszą istniejącą część pałacu, gdzie znajduje się świątynia bogini Taledźu, wstęp mają niestety wyłącznie hinduiści.

Świątynia bogini Durgi Vatsala (Durga Vatsala Devi Temple)

Durga Vatsala Devi Temple, Bhaktapur (Nepal)Durga Vatsala Devi Temple, Bhaktapur (Nepal)

Zaraz przed wejściem do pałacu stoi piękna, zbudowana z kamienia śikhara, której patronką jest bogini Durga Vatsala. Ta strzelista świątynia stoi na trzypoziomowym cokole i ozdobiona jest przepięknymi rzeźbami. U jej stóp, zaraz przy schodach znajduje się niewielki Szczekający Dzwon (Khicha Kho Gan) zwany tak z powodu bardzo ciekawego zjawiska – otóż podobno, gdy dzwoni, zawodzą wszystkie okoliczne psy. Legenda mówi, że rozkazał go ustawić król Bhupatindra Malla, aby zagłuszyć usłyszany we śnie dźwięk dzwonu pogrzebowego. Źródła podają różne daty powstania świątyni. Prawdopodobnie budowę nakazał król Jitamitra Malla pod koniec XVII wieku, ale świątynia została przebudowana przez jego syna – Bhupatindrę – na początku wieku XVIII. Szczekający Dzwon król kazał postawić w roku 1721, a więc na rok przed swoją śmiercią. Wygląda więc na to, że dzwon swojej funkcji nie spełnił.

Wielki Dzwon (Tago Gän)

Tagogan, Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)

Pomiędzy Świątynią Durgi Vatsali a Pałacem Pięćdziesięciu Pięciu Okien stoi Wielki Dzwon Taledźu. Ufundował go w roku 1737 król Ranjit Malla. Podobne wielkie dzwony znajdują się w pozostałych miastach królewskich doliny Katmandu. Dzwoniły między innymi, by ostrzec mieszkańców przed niebezpieczeństwem lub poinformować o jakimś ważnym wydarzeniu. Obecnie dzwon dzwoni codziennie rano, wzywając wiernych do modlitwy w świątyni bogini Taledźu.

Chayasilin Mandap

Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)

Na wschód od Wielkiego Dzwonu, zaraz przed pałacem stoi Chayasilin Mandap. Ta ośmiokątna konstrukcja z otwartym holem na parterze została doszczętnie zniszczona w trakcie trzęsienia ziemi w 1934 roku, możemy ją jednak oglądać dzięki pieczołowitej rekonstrukcji przeprowadzonej w latach 1987–1990 dzięki wsparciu niemieckiego rządu. Oryginał został wybudowany w XVII wieku przez króla Jitamitrę Mallę jako miejsce odpoczynku dla pielgrzymów.

Świątynia Lakszmi (Siddhi Laxmi Temple) / Kamienna Świątynia (Lohan Dega)

Siddhi Laxmi Temple, Bhaktapur (Nepal)Siddhi Laxmi Temple, Bhaktapur (Nepal)

Świątynia Lakszmi nazywana jest czasem również Lohan Dega, czyli Kamienną Świątynią, ponieważ w całości wykonana została z kamienia. Śikhara poświęcona jest oczywiście bogini Lakszmi, zapewniającej pomyślność i bogactwo żonie Wisznu. Po obu stronach schodów prowadzących do świątyni znajdują się rzeźby przedstawiające ludzi, konie, nosorożce, lwo-ludzi i wielbłądy.

Świątynia Śiwy Paśupatiego – Pana Zwierząt (Pashupati Mandir)

Pashupati Mandir / Yaksheswor Mahadev Temple, Bhaktapur (Nepal)Pashupati Mandir / Yaksheswor Mahadev Temple, Bhaktapur (Nepal)

Świątynia Śiwy Paśupatiego (Pashupati Mandir), na cześć króla zwana także czasem Yaksheswor Mahadev, jest najstarszą pagodą na Placu Królewskim w Bhaktapurze i jedną z najstarszych w całej Dolinie Katmandu. Jest to replika świątyni Pashupatinath stojącej w Katmandu niedaleko rzeki Bagmati. Prawdopodobnie wybudował ją w 1475 roku Yaksha Malla – ostatni król rządzący przed podziałem Nepalu na trzy królestwa. Inna wersja głosi, że po jego śmierci pagodę zbudowali jego żona wraz z dziećmi. Świątynia poświęcona jest Śiwie Paśupatiemu – Panu Zwierząt. Słynna jest między innymi dzięki temu, że podtrzymujące dach drewniane podpory są bogato zdobione erotycznymi płaskorzeźbami.

Plac Taumadhi (Taumadhi Tole)

Taumadhi Square, Bhaktapur (Nepal)

Zaraz obok świątyni Paśupatiego zaczyna się wąska uliczka prowadząca na południowy wschód. Dojdziemy nią na Plac Taumadhi (Taumadhi Tole). Kiedyś był to najważniejszy plac miasta, ale nawet obecnie jest to miejsce najważniejszych wydarzeń w Bhaktapurze, w tym największego odbywającego się tutaj festiwalu Bisket Jatra. Przy placu zlokalizowane są też najwyższy budynek w mieście – Świątynia Nyatapola – a także wiele sklepików z tankami i rękodziełem oraz mniejszych i większych knajpek, w których można coś zjeść w przerwie między zwiedzaniem.

Nyatapola – świątynia bogini Lakszmi (Siddhi Laxmi Temple)

Nyatapola Temple, Bhaktapur (Nepal)
Nyatapola Temple, Bhaktapur (Nepal)Nyatapola Temple, Bhaktapur (Nepal)

Świątynia Nyatapola została zbudowana w 1702 roku przez najbardziej zasłużonego dla miasta króla Bhupatindrę Mallę. Ten najwyższy i najokazalszy budynek w Bhaktapurze ma ponad 30 metrów wysokości i jest chyba najlepszym świadectwem umiejętności newarskich budowniczych. Konstrukcja jest tak solidna, że podczas wielkiego trzęsienia ziemi w 1934 roku lekkiemu uszkodzeniu uległy tylko najwyższe kondygnacje, podczas gdy wiele innych, niższych budynków w Bhaktapurze zostało zupełnie zniszczonych.

Nyata oznacza ‛pięć’, a więc nazwa pagody odzwierciedla fakt, że stoi ona na wysokim, pięciostopniowym cokole i przykryta jest pięcioma dachami. Schodów do świątyni pilnuje pięć par strażników. Na najniższym stopniu stoi dwóch zapaśników (Jaya Malla i Patha Malla, wedle legendy mieli siłę dziesięciu ludzi), a każda para znajdująca się wyżej jest dziesięć razy silniejsza od poprzedników. Kolejno są to: słonie, potem lwy i gryfy, a na samej górze boginie Baghini i Singhini pod postaciami tygrysa i lwa. Moc kulminuje się w sanktuarium bogini Lakszmi, ponoć ulubionej bogini Bhupatindry. Co ciekawe, podobno od zakończenia budowy jeszcze nikt nie zaglądał do środka, więc nie wiadomo co ono skrywa.

Świątynia Bhajrawy (Bhairawnath Mandir)

Bhairawnath Mandir, Taumadhi Square, Bhaktapur (Nepal)

Drugą wielką świątynią na placu jest Świątynia Bhajrawy (Bhairawnath Mandir) – walczącego z demonami, przerażającego wcielenia Śiwy, będącego jednocześnie patronem Bhaktapuru. Oryginalność konstrukcji tej pagody polega na oparciu jej na kształcie prostokąta, a nie jak zazwyczaj kwadratu. Zbudował ją panujący w pierwszej połowie XVII wieku król Jagajjyoti Malla. Oryginalnie była to jednopiętrowa pagoda, ale w roku 1718 król Bhupatindra Malla rozbudował świątynię do wysokości 3 pięter.

Plac Garncarzy (Pottery Square)

Wypalanie gliny na Pottery Square, Bhaktapur (Nepal)Pottery Square, Bhaktapur (Nepal)

Kierując się od Placu Taumadhi na północny zachód dochodzimy na Plac Garncarzy (Pottery Square). Bhaktapur słynie z tradycyjnie wyrabianej ceramiki, a tutejsi rzemieślnicy sposób produkcji przekazują sobie z pokolenia na pokolenie. Po dziś dzień przy użyciu swoich mięśni i wyobraźni kształtują na drewnianych garncarskich kołach przeróżne naczynia, od małych oliwnych lampek i misek na jogurt, po ogromne słoje na zboże. Właśnie rozpoczyna się Tihar, więc Nepalczycy będą potrzebować milionów małych lampek. W związku z tym najwyraźniej cała produkcja została przestawiona właśnie na ten towar. Na wielu zdjęciach widzieliśmy, jak na placach takich jak ten suszą się na słońcu ogromne ilości glinianych naczyń, jednak wygląda na to, że w porze zbiorów garnki musiały ustąpić miejsca płachtom, na których suszy się ryż. Kolorowo ubrane kobiety z wprawą przesypują ziarno wielkimi szuflami, podczas gdy obok rzemieślnicy wygrzebują z popiołu wypalone w ogniu tiharowe lampki.

Pottery Square, Bhaktapur (Nepal)

Plac Dattatreya (Dattatreya Square)

Pujari Math, Bhaktapur (Nepal)

Kierując się z powrotem przez Plac Taumadhi na północny wschód dochodzimy na Plac Dattatreya – najstarszy plac w Bhaktapurze, który pełnił rolę centrum miasta, zanim przeniosło się ono na zachód, na Taumadhi Tol. Zobaczymy na nim między innymi świątynię Dattatreya, od której pochodzi dzisiejsza nazwa placu. Wcześniej nazywano go Tachupal, co wiązało się z tym, że znajdowało się tutaj wiele pięknych klasztorów dających schronienie pielgrzymom, joginom i mnichom. Pozostało ich kilka, ale obecnie wszystkie służą jako restauracje, sklepiki lub muzea. Największy i najpiękniejszy – Pujahari Math – został podobno zbudowany w XV wieku przez króla Yaksha Mallę. Zniszczony przez trzęsienie ziemi został zrekonstruowany w 1979 roku dzięki wsparciu niemieckiego rządu. Sławny jest między innymi ze względu na dwa uznawane za najpiękniejsze w Nepalu pawie okna.

Świątynia Dattatreya (Dattatreya Temple)

Dattatreya Temple, Bhaktapur (Nepal)Dattatreya Temple, Bhaktapur (Nepal)

Najważniejszym budynkiem na placu jest Świątynia Dattatreya. Została ona wzniesiona w 1427 roku przez króla Yaksha Mallę, a następnie odnowiona i przebudowana w roku 1458. Jest to jedna z najstarszych świątyń Doliny Katmandu i podobno jedyna poświęcona temu bóstwu w całym Nepalu (Dattatreya to inkarnacja Trójcy: Brahmy, Wisznu i Śiwy). To jedna z piękniejszych i ciekawszych pagód w Bhaktapurze. Podobnie jak w wypadku świątyni Nyatapola wejścia do niej pilnują zapaśnicy Jaya Malla i Patha Malla. Na kamiennej kolumnie przed świątynią znajduje się pozłacana rzeźba przedstawiająca Garudę – wierzchowca Wisznu. Legenda głosi, że podobnie jak Kasthamandap w Katmandu, również ta pagoda została wzniesiona z jednego kawałka drewna.

Świątynia Bhimsena (Bhimsen Temple)

Dattatraya Square, Bhaktapur (Nepal)

Naprzeciwko Świątyni Dattatreya, po drugiej stronie placu, znajduje się Świątynia Bhimsena (Bhimsen Temple) – przykryta dwupoziomowym dachem, podłużna pagoda, wzniesiona w roku 1605. Posiadający siłę tysiąca słoni Bhimsen jest patronem newarskich kupców, których zresztą na placu nie brakuje. Kiedyś handlarze kursujący z towarami pomiędzy Indiami a Tybetem faktycznie musieli być silni. Może stąd taki wybór patrona.

Hanuman Ghat

Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)

Ciała zmarłych hindusów są kremowane, co ma uwolnić ich duszę, a wybrzeża rzek wykorzystywane są jako miejsca, gdzie ta ceremonia się odbywa. Ludzie często odwiedzają je również rano, by się umyć i dopiero po tym, oczyszczeni, odwiedzają bogów i ich świątynie. Ghat zazwyczaj składa się z kilku krematoriów, gdzie pali się ciała (następnie rozsypuje się je nad rzeką), a także różnych świątyń, lingamów, stup itp... W Bhaktapurze jest kilka takich miejsc, ale Hanuman Ghat jest najbardziej popularne. Ponoć jednym z powodów jest to, że znajduje się tutaj największy w Nepalu śiwalingam.

Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)Hanuman Ghat, Bhaktapur (Nepal)

Życie

Dzieciaki z Bhaktapuru (Nepal)Dentysta, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)

Bhaktapur ma swój specyficzny urok, jego ulice, na pierwszy rzut oka tak podobne do tych w Katmandu, są jednak o wiele spokojniejsze i cichsze. Tutaj również otacza nas piękna newarska architektura, przetykana wiszącymi kablami i zaimprowizowanymi dobudówkami z blachy falistej, ale zalane złotym ziarnem place wyglądają jakoś inaczej, bardziej wiejsko, sielankowo...

Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)

Rzeźnik w swojej zakrwawionej dłoni trzyma zapalonego papierosa, dentysta dokonuje przeglądu uzębienia swojej pacjentki, jakieś kobiety robią pranie, dzieci się bawią. Wszystko dzieje się na ulicy albo przy otwartych drzwiach. Domy są małe i nie są w stanie pomieścić całego tego życia, które siłą rzeczy wylewa się na ulicę, gdzie płynie swobodnie na naszych oczach.

Jakieś dzieciaki proponują, że nas oprowadzą po swoim mieście. Idziemy z nimi na Plac Garncarzy. Tutaj również zamiast tysięcy glinianych naczyń suszy się dzisiaj zboże, chciałoby się powiedzieć: wsi spokojna, wsi wesoła... a to przecież miasto!

Pucybut, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Handel, Bhaktapur (Nepal)
Restauracja na Taumadhi Square, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Maja, Basia i chłopcy z Bhaktapuru (Nepal)Durbar Square, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)
Dzieciaki z Bhaktapuru (Nepal)Dzieciaki z Bhaktapuru (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Dzieci z Bhaktapuru (Nepal)

Wszystko wskazuje na to, że nasi małoletni znajomi nie uczęszczają do szkoły, co nie przeszkadza im całkiem sprawnie posługiwać się angielskim. Już w tak młodym wieku mogą się pochwalić nawiązaniem szerokich, międzynarodowych kontaktów, na dowód czego pokazują nam między innymi kolekcję monet i banknotów z całego świata, które otrzymali w darze podczas swoich licznych dyplomatycznych rozmów. Wygrzebujemy z kieszeni jakieś polskie monety i również dokonujemy oficjalnej wymiany podarków. Jak na kontakty na najwyższym szczeblu przystało, spotkanie kończymy uroczystą ucztą, konsumując wspólnie pomelo na stopniach najwyższej w Bhaktapurze pagody.

Dzieciaki z Bhaktapuru (Nepal)Uczta pożegnalna, czyli pomelo pokoju, Bhaktapur (Nepal)Bhaktapur (Nepal)Pozdrowienia z Bhaktapuru (Nepal)

Język nepalski dla początkujących

Aby wyświetlić obiekt zainstaluj wtyczkę: Adobe Flash Player

Efektem zawarcia znajomości z tymi sympatycznymi młodymi Nepalczykami jest ta oto lekcja nepalskiego dla początkujących przeprowadzona z udziałem . Zapraszamy i życzymy owocnej nauki.

Witold Wieszczek
  1. W nawiasach podajemy rok z którego pochodzi informacja.

Załóż wątek dotyczący tego tekstu na forum

Nepal – przewodnik:

Katmandu / Kathmandu / काठमाडौ / Kantipur (Nepal) – przewodnik (105 zdjęć)Durbar Square, Katmandu (Nepal) – przewodnik (104 zdjęcia)Stupa Bodnath / Boudhanath / Bauddhanāth / बौद्धनाथ, Katmandu (Nepal) – przewodnik (32 zdjęcia)Swajambhunath / Swayambhunath / स्वयम्भूनाथ स्तुप, Katmandu (Nepal) – przewodnik (52 zdjęcia)Pokhara / पोखरा (Nepal) – przewodnik (69 zdjęć)Bhaktapur / भक्तपुर / Bhadgaon (Nepal) – przewodnik (82 zdjęcia)Patan / पाटन / Lalitpur (Nepal) – przewodnik (84 zdjęcia)Tihar / तिहार – Święto Świateł (Nepal) – przewodnik (48 zdjęć)Dhunche – Thulo Bharkhu – Thulo Syabru (Nepal) – przewodnik (55 zdjęć)Thulo Syabru – Hot Springs – Bamboo – Lama Hotel (Nepal) – przewodnik (22 zdjęcia)Lama Hotel – Ghoda Tabela – Langtang (Nepal) – przewodnik (45 zdjęć)Langtang – Yamphu – Kyanjin Gompa (Nepal) – przewodnik (51 zdjęć)Kyanjin Gompa – Kyanjin Ri – Kyanjin Gompa (Nepal) – przewodnik (43 zdjęcia)Kyanjin Gompa – Langshisha Kharka – Kyanjin Gompa (Nepal) – przewodnik (41 zdjęć)Trekking w Nepalu – najważniejsze informacje – przewodnik (15 zdjęć)Paśupatinath, Katmandu (Nepal) – przewodnik (41 zdjęć)Dakshinkali – świątynia bogini Kali (Nepal) – przewodnik (51 zdjęć)Ceremonie religijne w Indiach i Nepalu – przewodnik (18 zdjęć)Królewski Park Narodowy Chitwan (Nepal) – przewodnik (41 zdjęć)
Najpopularniejsze Podróże małe i dużeAlbania, najczęściej zadawane pytania – przewodnikKsamil / Εξαμίλια (Albania) – Raj na ziemi – przewodnikKłodzko i Kotlina KłodzkaPalenica Białczańska – Wodogrzmoty Mickiewicza – Morskie Oko (Tatry) – przewodnikWisła Czarne – Kaskady Rodła – Barania Góra – Przysłop – Wisła Czarne (Beskid Śląski) – przewodnik
Najwyżej oceniane Podróże małe i dużeKrzywy zaolziański Kościół św. Piotra z Alkantary, Karwina (Czechy)Palenica Białczańska – Morskie Oko – Szpiglasowy Wierch – Dolina Pięciu Stawów Polskich – przewodnik (Tatry)Łysa Góra (Góry Świętokrzyskie)Karnawał w OsloŚwiątynia Lotosu (Delhi)
PrzewodnikiAlbaniaNepalPolskaRumunia
Najpopularniejsze zdjęcie w dzialePlaża w Ksamil (Albania)Najwyżej oceniane:Dzwon cerkiewny - cerkiew św. Olgi w Łodzi
Oceń zamieszczony obok artykuł.(Uwaga! Warto wcześniej się zalogować ponieważ głosy zarejestrowanych czytelników mają większą wagę.)
Login (jak do forum): Hasło (jak do forum): zapamiętaj mnie
Minister kazał, więc uprzejmie informujemy, że nasze strony wykorzystują pliki cookies (ciasteczka) i inne dziwne technologie m.in. w celach statystycznych. Jeśli Ci to przeszkadza, możesz je zablokować, zmieniając ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w artykule: Pliki cookies (ciasteczka) i podobne technologie.